Chó khó đẻ luôn là tình trạng khiến nhiều người nuôi cún đau đầu. Khi nuôi chó sinh sản thì việc phát hiện động dục, phối giống chó và chăm sóc trong suốt quá trình mang thai là rất quan trọng. Trong đó việc xác định thời điểm sinh là điều tối cần thiết để đảm bảo mẹ tròn con vuông. Phần lớn chó sẽ tự đẻ nhưng hiện tượng chó khó đẻ xảy ra ngày càng nhiều. Nếu không được can thiệp kịp thời có thể xảy ra những hậu quả đáng tiếc cho cả chó mẹ và con.
Nếu thời gian co thắt tử cung kéo dài hơn 2 giờ đồng hồ. Cho thấy rằng cơ thể chó cái xuất hiện tình trạng bất thường. Nếu tử cung co thắt yếu (do cơ thể mệt mỏi, lượng đường và lượng canxi trong máu thấp gây nên…). Những trường hợp như chó khó đẻ như thế này phải cần đến sự hỗ trợ của thuốc kích đẻ và phẫu thuật.
Các câu hỏi thường gặp
Chó vỡ ối bao lâu thì đẻ? Tiêm thuốc kích đẻ cho chó? Chó đẻ trong thời gian bao lâu? Chó cào ổ bao lâu thì đẻ? Dấu hiệu chó sắp đẻ? Cách đỡ đẻ cho chó? Biểu hiện chó sắp đẻ?
Nguyên nhân gây nên hiện tượng chó khó đẻ
Đầu tiên chúng ta cần tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến căn bệnh này. Trong quá trình mang thai thường là chú chó nhà bạn tâm trạng sẽ bồn chồn, cào cào vào tổ, đệm, biếng ăn. Nếu ăn chỉ ăn một lượng thức ăn nhỏ, nôn nhẹ trước khi sinh. Nhiệt độ cơ thể giảm, rặn liên tục, vỡ ối nhưng thai vẫn kẹt ở âm đạo/khung chậu. Đã đến ngày đẻ nhưng mãi không thấy sinh, có dịch nước ối chảy ra từ cửa mình của chó mẹ, có hiện tượng đau đớn. Chó khó đẻ có rất nhiều nguyên nhân gây ra như:
Do giống chó
Không chỉ có giống Chihuahua mà phần lớn các giống chó nhỏ con như Phốc sóc, Yorkshire Terrier… Những giống này có kết cấu xương chậu hẹp thường hay khó đẻ, thường phải mổ vì thai không thể lọt qua cửa khung xương chậu. Thậm chí giống to hơn như chó Bull…cũng phải mổ đẻ, tỷ lệ mổ có thể trên 70% vì giống này có cấu tạo hộp sọ ở chó con rất lớn nên thường khó sinh.
Do chó sinh nở ở độ tuổi quá già
Trung bình chó trên 4 tuổi mới đẻ lần đầu hoặc với các chú chó đã quá già sẽ dẫn đến tình trạng khung xương chậu không còn sụn. Dẫn đến sức đàn hồi kém cũng dẫn đến tình trạng khó đẻ ở chó.
Do bệnh tật
Tim bẩm sinh, suy dinh dưỡng, cơ thể bị phù, viêm tử cung, rong kinh sau khi phối, hoặc lộn tử cung khi phối giống, bệnh gen: lai đồng huyết, cận huyết, thai quái dị.
Do tâm lý chó mẹ lúc đẻ
Tâm thần hoảng loạn, sợ hãi gây xuất huyết chảy máu đường sinh dục, vỡ ối trước, thai chết ngạt không ra được gây “tắc nghẽn” cho các thai sau. Người chủ quá âu yếm, thương xót, vuốt ve nhiều làm “giảm tâm lý đau đẻ” cũng gây đẻ khó hoặc đẻ lâu.
Do chăm sóc không hợp lý
Chó mẹ ăn quá thừa chất, khi mang thai lại ít vận động, thai to, mẹ ì ạch, trì trệ sẽ rất khó đẻ. Do chuyển đổi chủ mới, chỗ ở mới trước khi cho sinh đẻ.
Khắc phục hiện tượng chó khó đẻ
Có thể xử lý việc chó khó đẻ bằng cách can thiệp bằng thuốc Oxytocin đối với các trường hợp xương chậu đã giãn nở. Có thể tống thai ra bằng đường âm đạo. Thai nằm ở tư thế bình thường, hay cún cưng đã đẻ được một con, chó mẹ còn khỏe mạnh. Oxytocin sẽ kích thích tử cung co bóp. Nhưng chỉ được sử dụng khi đã kiểm tra kỹ lưỡng. Vì đôi khi nó có thể đẫn dến vỡ tử cung, chó con bị ngạt.
Nếu sau khi trợ giúp bằng oxytocin mà chó vẫn tiếp tục không sinh được sau 30 phút rặn. Thì phải can thiệp bằng phương pháp mổ.
Phòng tránh tình trạng chó khó đẻ
Nên cho chó mẹ có một chế độ hoạt động và ăn uống phù hợp khi đang mang thai. Hạn chế tối đa việc cho sinh nở đối với các chú chó có tiền sử khó đẻ. Không bồi bổ quá nhiều chất dinh dưỡng dẫn đến tình trạng thai quá to. Chọn giống chó để phối một cách hợp lý…
Chó mẹ thường sinh vào nửa đêm hoặc sáng sớm. Thời điểm này không thuận lợi để đưa đến bác sĩ thú y. Bạn có thể để chúng di chuyển chậm rãi, mát sa nhẹ nhàng phần bụng của chúng. Đồng thời cho ăn một chút ít đồ ăn dinh dưỡng, để giúp chúng dễ sinh hơn.
26 bình luận
Mai Anh
Chó nhà em đẻ lứa đầu tiên. Sau khi sinh 1 bé và ra 1 cái nhau thì không thấy đẻ nữa, nhưng 2 hôm nay thấy bụng vẫn cộm và hơi to. Ngày thứ nhất sau đẻ em ấy ăn khỏe như bình thường, đến ngày thứ 2 thì chán ăn. Liệu có bị sót thai trong bụng hay không ạ?
Pet Mart
Với tình huống chó mẹ sinh xong 1 con và 1 nhau nhưng sau đó không sinh thêm, trong khi bụng vẫn cộm to sau 2 ngày và bắt đầu chán ăn, tôi rất nghi ngờ khả năng còn thai hoặc còn nhau bị sót trong tử cung. Bình thường sau sinh, bụng chó mẹ sẽ xẹp dần, dù chưa xẹp hẳn ngay nhưng không nên còn cảm giác cộm rõ kéo dài, nhất là khi kèm dấu hiệu thay đổi ăn uống. Thai sót hoặc nhau sót có thể làm tử cung co hồi kém, gây viêm tử cung, nhiễm trùng, sốt, đau bụng, tiết dịch hôi và về sau có thể dẫn đến nhiễm độc máu. Cũng có trường hợp không phải sót thai mà chỉ là tử cung còn dịch hoặc phân tích tụ, nhưng với chó vừa sinh lứa đầu thì vẫn phải ưu tiên loại trừ sót thai trước. Bạn nên quan sát thêm xem âm hộ có chảy dịch xanh đen, nâu đỏ kéo dài, có mùi hôi, chó mẹ có sốt, thở nhanh, run hoặc bỏ con không. Giải pháp cần thiết nhất là đưa đi siêu âm hoặc chụp X-quang càng sớm càng tốt để xác định trong bụng còn thai hay nhau không, vì chỉ sờ bụng bên ngoài không thể kết luận chính xác. Trong lúc chờ đi khám, không tự ý tiêm thuốc kích đẻ hay thuốc co tử cung tại nhà, vì nếu cổ tử cung đã đóng hoặc thai kẹt sai tư thế thì rất nguy hiểm. Nếu chó mẹ chán ăn tăng dần, bụng đau hoặc có dịch hôi thì cần đi khám ngay trong ngày để bác sĩ can thiệp kịp thời.
Thu Hà
Chó nhà em đang đẻ mà con đầu bị chết ngạt ối thì có ảnh hưởng đến những con sinh sau không ạ? Trường hợp này có nguy hiểm cho các con còn lại không?
Pet Mart
Trong quá trình sinh của chó, việc con đầu bị chết ngạt trong bọc ối không phải là hiếm gặp và chưa chắc đã ảnh hưởng trực tiếp đến các con còn lại, tuy nhiên vẫn cần theo dõi rất sát; nguyên nhân thường do thai ra chậm, bọc ối không được xé kịp, dây rốn bị chèn hoặc chó mẹ mệt nên không xử lý được ngay sau khi thai ra. Nếu các thai còn lại vẫn còn sống và tử cung tiếp tục co bóp bình thường thì chó mẹ vẫn có thể sinh tiếp các con khác khỏe mạnh. Tuy vậy nếu con đầu chết lưu trong quá trình sinh thì cần đặc biệt chú ý thời gian giữa các lần sinh; nếu quá 1–2 giờ mà chó mẹ không sinh thêm con nào, rặn yếu, thở gấp hoặc có dịch màu nâu xanh có mùi thì có thể còn thai bị kẹt hoặc thai đã suy yếu trong tử cung. Khi thai ở trong bụng quá lâu sau khi chuyển dạ, nguy cơ thiếu oxy và chết lưu ở các con sau sẽ tăng lên. Vì vậy bạn nên giữ môi trường yên tĩnh, quan sát cơn rặn của chó mẹ và nếu sau khoảng 2–3 giờ không sinh tiếp thì cần đưa đi thú y kiểm tra ngay để tránh nguy cơ mất cả bầy con và ảnh hưởng đến sức khỏe chó mẹ.
Mai Vang
Bác sĩ cho em hỏi, chó nhà em mang thai đã hơn 70 ngày nhưng chưa đẻ. Bầu sữa đã sa căng và có sữa trắng từ ngày thứ 57 nhưng sau đó lại teo đi ở ngày thứ 70. Bụng vẫn to, em nghi chó con trong bụng đã không ổn, có cách nào lấy thai ra mà không cần mổ không ạ?
Pet Mart
Thai kỳ của chó trung bình khoảng 58–63 ngày, vì vậy khi đã hơn 70 ngày mà chưa sinh thì đây là tình trạng rất bất thường và cần được xem là cấp cứu sản khoa; nếu bầu sữa từng căng và có sữa rồi lại teo đi, bụng vẫn to nhưng không có dấu hiệu chuyển dạ thì khả năng cao thai đã chết lưu hoặc tử cung bị suy co bóp. Trong trường hợp thai chết lưu mà còn nằm trong tử cung, cơ thể chó mẹ có nguy cơ nhiễm trùng nặng, nhiễm độc máu hoặc viêm tử cung nếu để kéo dài. Việc lấy thai ra mà không mổ chỉ có thể thực hiện nếu cổ tử cung còn mở và bác sĩ dùng thuốc kích thích co bóp tử cung kết hợp thuốc làm giãn cổ tử cung; tuy nhiên khi thai đã chết hoặc thai quá lớn, khả năng dùng thuốc thành công thường thấp. Phần lớn các trường hợp quá ngày như vậy sẽ cần can thiệp phẫu thuật mổ lấy thai để lấy hết thai và làm sạch tử cung nhằm bảo vệ tính mạng chó mẹ. Bạn không nên chờ thêm ở nhà vì nếu tử cung nhiễm trùng nặng thì chó mẹ có thể suy kiệt rất nhanh. Cách an toàn nhất là đưa chó đến cơ sở thú y có siêu âm để xác định tình trạng thai ngay và quyết định phương án điều trị phù hợp.