Những loại bệnh ở Chim thường gặp và cách điều trị
Vì không có nhiều nơi khám bệnh cho Chim nên nhiều khi Chim của bạn xảy ra vấn đề, bạn đều phải tự giải quyết. Điều quan trọng cần lưu ý là mọi người đều có phương pháp riêng, vì vậy nhiều phương pháp xử lý không thể dùng để áp dụng đại trà mà chỉ đóng vai trò là tài liệu tham khảo.
Khi bạn gặp phải những vấn đề phổ biến này, đừng vội vàng, bạn có thể thực hiện một số biện pháp nhất định là có thể kiểm soát tình trạng bệnh. Hãy cùng theo dõi bài viết dưới đây của Bác sĩ thú y nhé.
Nhổ lông
Những chú Chim mới được đưa vào lồng nuôi và ít vận động rất dễ xảy ra tình trạng này. Các triệu chứng chính của bệnh là chúng sẽ tự “rỉa” lông đuôi và lông cánh. Cách điều trị như sau:
- Thường xuyên thêm thực phẩm bổ sung như rau xanh, hoa quả vào bữa ăn hàng ngày, thường là cà chua, dưa chuột, táo, lá,…
- Tìm rễ cây Mần tưới hoặc rễ cây cỏ tranh, đập, ngâm, chắt lấy nước và dùng làm nước uống hàng ngày cho Chim. Nếu không có điều kiện, bạn có thể dùng tre tươi thông thường để thay thế.
- Tắm cho Chim bằng giấm trắng để diệt ngoại ký sinh trùng, có thể sử dụng thuốc tẩy giun để diệt nội ký sinh trùng, hòa 1/5 viên thuốc vào 1 cốc nước một phần năm giun đường ruột có thể được trao đổi với một cốc nước, lặp lại hai lần để diệt sạch giun.
Tiêu chảy
- Tiêu chảy cấp: Phân Chim ở dạng lỏng hoàn toàn có màu đen hoặc vàng, hoặc đi ngoài ra máu. Chim sẽ “xuống sắc” nhanh chóng. Đây là trường hợp nghiêm trọng. Tại thời điểm này, chủ nuôi có thể hòa Amoxicillin dạng viên nang vào nước (khoảng 1/5 viên thuốc hòa vào vài giọt nước) hoặc tiêm Gentamicin, trực tiếp đưa chim ra khỏi lồng và bón thuốc, Chim có thể chất tốt hơn có thể sống sót.
- Tiêu chảy mãn tính: Chim bài tiết ra phân lỏng, phân đen, phân xanh hoặc bài tiết ra máu. Trong trường hợp này, có thể cho Chim dùng nước ngâm Oxytetracycline. Nếu vẫn không khỏi, hãy sử dụng viên nang Ribavirin và Roxithromycin (1/5 viên) hòa ra 1 cốc nước và bón cho Chim. Chú ý đến độ sạch của nước và ngăn nước biến chất.
Cảm lạnh
Các triệu chứng phổ biến của cảm lạnh ở Chim là gà gật, rụng lông, nước mắt trắng đục, luôn có nước trong mũi. Để điều trị cảm lạnh, bạn nên sử dụng viên nang Amoxicillin (1%) hòa vào nước cho chim ăn. Ngoài ra, bạn nên thêm 1/4 viên nang Ribavirin (Moroxydine) vào cốc, và bạn có thể pha Rễ bản lam cho Chim uống.
Giọng khàn
- Các triệu chứng nhẹ: Cho Chim ăn nước ngâm từ Hoa kim ngân, Rễ bản lam, lá tre vàng,…
- Tình trạng nặng: Dùng Amoxicillin (1/5 viên) ngâm trong một cốc nước, cho Chim dùng trong vòng 1 tuần, sau khi bệnh tình giảm thì chuyển sang điều trị nhẹ.
Loét miệng
Loét miệng là chỉ tình trạng gốc mỏ bị viêm và mọc mụn mủ, bệnh thường do bị muỗi đốt gây ra. Nên đưa Chim vào nhà để tránh muỗi vào ban đêm. Ví dụ, nếu mụn mủ lớn hơn, hãy dùng kim tiêm để chọc bọc mủ, loại bỏ mủ, sau đó dùng Amoxicillin chống viêm.
Demodex máu
Demodex là loại ký sinh trùng vô cùng cứng đầu, chúng có ảnh hưởng rất lớn đối với sức khỏe của Chim. Loại kí sinh ttrùng này sống trong các khe hở của lồng chim vào ban ngày và ra ngoài hút máu vào ban đêm. Thông thường khi bạn mở lồng Chim vào buổi sáng, bạn có thể nhìn thấy những đám bọ bay ra. Để tiêu diệt chúng, bạn có thể sử dụng thuốc diệt côn trùng.
Xịt ba lần thuốc vào nước tắm cho Chim, rửa sạch lồng, phơi khô và phun thuốc diệt côn trùng rồi đợi khô trong hai mươi phút. Thực hiện khoảng ba lần, bệnh có thể được cải thiện tốt hơn. Phòng bệnh hơn chữa bệnh, không nên đặt chuồng trên mặt đất, khi để Chim ra ngoài, cố gắng tránh các khu vực tối tăm, không cho Gà tiếp xúc với Chim.
Bệnh khởi phát cấp tính
Một số loài Chim sẽ xuất hiện các triệu chứng cấp tính. Các triệu chứng thường bắt đầu ở Chim khi mặt trời chiếu sáng mạnh vào buổi chiều. Có thể trước đó Chim vẫn rất tốt, nhưng có thể lập tức co giật mà không có dấu hiệu gì. Sau khi thấy Chim xuất hiện hiện tượng này, ngay lập tức sử dụng nước lạnh đổ lên Chim để kích thích chúng, nhưng liệu chúng có thể vượt qua hay không còn phải phụ thuộc vào chính chúng.
50 bình luận
Le Tien Hoang
: Chim sáo nhà mình bị trứng rận xung quanh người. Hôm nay mình thấy ở phần cổ của chim bị rụng hết lông, phần đuôi cũng rụng hết mấy chiếc lông. Cho mình xin hỏi cách sử dụng thuốc xịt rận, cách pha nước tắm cho chim, cũng như nên cho chim sáo ăn chế độ như thế nào để mập hơn ạ.
Pet Mart
: Tình trạng chim sáo bị trứng rận và rụng lông cổ, đuôi là dấu hiệu điển hình của ký sinh trùng ngoài da gây ngứa và tổn thương nang lông. Bạn nên cách ly chim ở nơi thoáng, tránh để chung lồng vì rận dễ lây. Đầu tiên, hãy xịt thuốc trị rận chuyên dụng cho chim như Bio Insect Spray hoặc các sản phẩm chứa Permethrin nồng độ thấp. Khi xịt, giữ chim trong tay, phun nhẹ từ xa 20–30 cm, tránh vùng đầu và mỏ để không hít phải hơi thuốc. Sau đó, để chim khô tự nhiên khoảng 15 phút rồi đặt lại vào lồng đã được vệ sinh kỹ bằng nước nóng và phơi nắng. Nên lặp lại 5–7 ngày/lần trong 2–3 tuần để tiêu diệt trứng rận còn sót. Với nước tắm, bạn có thể pha 1–2 giọt dầu gội em bé hoặc 1–2 giọt giấm táo trong 500ml nước ấm, tắm nhanh trong 2–3 phút rồi sấy nhẹ hoặc để chim tự hong nắng sáng. Sau khi tắm, nên bổ sung vitamin tổng hợp, B-complex hoặc viên bổ lông cho chim để kích thích mọc lông mới. Về chế độ ăn, hãy cho chim ăn cám dành riêng cho sáo trộn với trứng luộc nghiền, cào cào, sâu tươi và trái cây như chuối, đu đủ để tăng đạm và vitamin. Nếu muốn chim mập khỏe, nên chia khẩu phần thành 3–4 bữa nhỏ mỗi ngày, đặt lồng nơi nhiều ánh sáng tự nhiên để chim hấp thu tốt dưỡng chất. Sau 2–3 tuần nếu lông không mọc lại hoặc chim vẫn gãi, cần kiểm tra lại vì có thể còn ve mạt trong lồng hoặc chim bị viêm da thứ phát.
Phan Vu
: Chim của mình nuôi bị trứng rận xung quanh cánh và thân. Cho mình xin cách điều trị và phòng ngừa, với cho hỏi phải mua thuốc gì để trị, cũng như phải sử dụng như thế nào?
Pet Mart
: Chim bị trứng rận bám quanh cánh và thân là dấu hiệu đang bị ký sinh trùng ngoài da như rận, mạt hoặc ve. Chúng hút máu, gây ngứa, làm chim gãi, rỉa lông, lâu dần gây rụng lông, viêm da, suy nhược nếu không xử lý kịp. Trước tiên, bạn nên vệ sinh lồng nuôi thật kỹ, thay toàn bộ chất lót, rửa sạch cóng ăn uống, phơi nắng lồng ít nhất 2–3 giờ để tiêu diệt trứng và ký sinh. Với chim, có thể dùng thuốc diệt rận chuyên dụng như Fipronil 0,25% dạng xịt (Frontline Spray, Bio-Fip, hoặc thuốc diệt mạt cho chim cảnh), xịt nhẹ lên lông nhưng tránh vùng đầu, mắt, mỏ và không xịt quá nhiều để tránh ngộ độc. Có thể dùng Ivomec (Ivermectin) dạng nhỏ gáy (1 giọt cho chim dưới 100g, 2 giọt cho chim lớn hơn), nhỏ vào da gáy tránh lông, mỗi 14 ngày lặp lại một lần, nhưng nên làm cẩn thận vì quá liều có thể gây độc. Ngoài ra, có thể tắm cho chim bằng dung dịch nước muối loãng hoặc thuốc tím pha rất nhạt trước khi dùng thuốc để giảm số lượng ký sinh. Phòng ngừa lâu dài bằng cách: giữ lồng luôn sạch, khô, không ẩm mốc; cho chim phơi nắng sáng 15–20 phút mỗi ngày; định kỳ 1–2 tháng xịt vệ sinh lồng bằng dung dịch diệt côn trùng an toàn cho chim. Khi dùng thuốc hóa chất, cần tuân thủ liều lượng ghi trên nhãn và theo dõi phản ứng của chim, nếu thấy lừ đừ, khó thở cần ngừng ngay. Nếu số lượng rận quá nhiều, chim gầy yếu, nên đưa đến thú y chuyên chim để được điều trị đúng liều và theo dõi an toàn.
Anh Pham
: Mình có nuôi một con chim sáo nâu. Hôm nay vạch lông ra xem thì thấy dưới lớp lông có những hạt nhỏ li ti màu trắng. Cho mình hỏi chim đang bị gì vậy ạ?
Pet Mart
: Những hạt nhỏ li ti màu trắng bám dưới lớp lông chim sáo nâu nhiều khả năng là trứng hoặc ký sinh trùng ngoài da như chấy, rận, ve hoặc mạt lông. Đây là loài ký sinh thường gặp ở chim cảnh, chúng hút máu hoặc gây ngứa ngáy, khiến chim gãi, rỉa lông nhiều, lâu dần dẫn tới rụng lông, viêm da và suy giảm thể trạng. Nếu không xử lý kịp, ký sinh có thể lan ra khắp lồng và tái nhiễm liên tục. Trước mắt, bạn cần vệ sinh toàn bộ lồng nuôi, thay cát, mùn hoặc lót đáy lồng mới, rửa sạch cóng ăn uống, phơi nắng để diệt trứng và ấu trùng. Với chim, có thể dùng dung dịch chuyên trị ký sinh trùng ngoài da dành cho chim cảnh, xịt nhẹ theo hướng dẫn, tránh xịt vào mắt và mỏ. Nếu chưa có sản phẩm chuyên dụng, bạn có thể tắm cho chim bằng nước muối loãng hoặc dung dịch lá trà xanh, sau đó phơi nắng nhẹ buổi sáng để hỗ trợ giảm ký sinh. Ngoài ra, bổ sung vitamin và khoáng chất vào khẩu phần để tăng sức đề kháng, giúp chim không bị suy yếu vì mất máu. Trong trường hợp số lượng trứng và ký sinh nhiều, bạn nên tìm đến cửa hàng thú y hoặc cửa hàng chim cảnh uy tín để mua thuốc nhỏ gáy hoặc thuốc xịt chuyên trị mạt lông. Việc xử lý cần lặp lại sau 7–10 ngày để diệt hết vòng đời của ký sinh. Nếu chim gầy nhanh, ít hoạt động hoặc có dấu hiệu viêm da nặng, bạn nên đưa đến thú y chuyên chim để điều trị triệt để.
Thuy Lien
: Chim sáo nâu của tôi đi phân lỏng có màu trắng đen và màu vàng, hay rúc vào đáy lồng và ngủ. Cho mình xin ý kiến và cách giải quyết.
Pet Mart
: Chim sáo nâu đi phân lỏng có màu trắng đen và vàng, kèm theo biểu hiện rúc vào đáy lồng và ngủ nhiều là dấu hiệu bất thường cho thấy cơ thể đang suy yếu hoặc nhiễm bệnh. Phân có màu trắng đen thường là phân bình thường của chim (phân đen là chất thải rắn, phần trắng là nước tiểu urate), nhưng khi phân chuyển sang lỏng, có màu vàng hoặc bốc mùi hôi bất thường, cần nghĩ tới nhiễm khuẩn đường ruột, viêm gan, rối loạn tiêu hóa, hoặc ký sinh trùng đường ruột. Hành vi nằm dưới đáy lồng, ngủ nhiều, ít hoạt động cho thấy chim đang mất nước, kiệt sức hoặc sốt âm thầm. Trước mắt, bạn nên: tạm ngưng tất cả thức ăn tươi như sâu, cào cào, trái cây chua và chỉ cho ăn cám tiêu hóa dễ như gạo rang xay, cám viên sạch, bổ sung nước có pha điện giải hoặc men tiêu hóa (như Biozyme, Probio); giữ lồng khô thoáng, không gió lùa, đặt nơi yên tĩnh có ánh sáng nhẹ và đảm bảo nhiệt độ ổn định. Vệ sinh lồng sạch sẽ bằng nước muối loãng hoặc dung dịch khử khuẩn không mùi. Sau 1–2 ngày nếu chim không cải thiện, bạn nên mang mẫu phân đến phòng khám thú y hoặc trại chim uy tín để xét nghiệm, từ đó quyết định có cần dùng thuốc kháng sinh, tẩy ký sinh trùng hay không. Tuyệt đối không tự ý dùng thuốc tiêu chảy của người hoặc nhỏ kháng sinh vào miệng nếu chưa rõ nguyên nhân, vì sẽ làm tình trạng nặng hơn. Điều quan trọng là phát hiện sớm, chăm sóc đúng môi trường và bổ sung hỗ trợ tiêu hóa để giúp chim phục hồi nhanh.
Huan Bui
: Em có 1 chú chim cu gáy đang bị trường hợp chán ăn, uống lười, đuôi cụp và đi phân xanh thì chim em đang bị gì và cách điều trị sao ạ?
Pet Mart
: Chim cu gáy của em có biểu hiện chán ăn, uống ít, đuôi cụp và đi phân xanh là dấu hiệu điển hình của nhiễm trùng đường tiêu hoá hoặc rối loạn gan mật; có thể do vi khuẩn, virus hoặc ký sinh trùng gây ra, đặc biệt nếu chim từng thay đổi thức ăn hoặc điều kiện nuôi gần đây. Trước mắt cần cách ly chim, giữ ấm và yên tĩnh; nên ngưng cho ăn các loại hạt cứng, thay bằng kê luộc, đậu xanh hấp hoặc cháo loãng. Bổ sung men tiêu hóa (như Biozym hoặc Biolac) và pha oresol cho uống từng chút để bù nước. Có thể dùng kháng sinh thú y phổ rộng như Enrofloxacin (pha loãng nhỏ giọt vào mỏ) 1–2 lần/ngày trong 3–5 ngày. Kết hợp thêm vitamin B-complex để phục hồi sức đề kháng. Nếu sau 3 ngày không cải thiện, nên mang chim đến cơ sở thú y chuyên về chim cảnh để xét nghiệm phân và có phác đồ điều trị chính xác hơn.